Инсонийлик ва фидойиликнинг аянчли якуни билан боғлиқ ушбу воқеа бундан 15 йил аввал юз берган бўлса-да, ҳалигача дунё бўйлаб ахлоқий баҳсларга сабаб бўлиб келмоқда. Ўз раҳбарини ўлимдан қутқариш учун буйрагини берган аёл, операциядан кўп ўтмай ишдан бўшатилгач, бошлиғидан органини «қайтаришни» талаб қилган эди.

Донорлик ва кутилмаган «миннатдорлик»

2011 йил бошида 47 ёшли Дебби Стивенс Нью-Йорк штатидаги «Atlantic Automotive Group» компаниясида фаолият юрита бошлаган. Кўп ўтмай, у ўз раҳбари — 61 ёшли Жеки Брусиянинг соғлиғи оғирлашаётгани ва донор топа олмаётганидан хабар топган. Икки фарзанднинг онаси бўлган Стивенс раҳбарига раҳми келганидан ўз органини беришга рози бўлган.

Бироқ, 2011 йилнинг августида ўтказилган жарроҳлик амалиётидан сўнг воқеалар ривожи кутилмаган тус олди. Стивенсда операциядан кейин соғлиғи билан боғлиқ муаммолар — оёқларида кучли оғриқ ва ҳазм тизимида қийинчиликлар юзага келди. Шунга қарамай, раҳбарият ундан тезроқ ишга қайтишни қатъий талаб қилган.

«Нафратлансангиз, буйрагимни қайтаринг!»

Аёлнинг сўзларига кўра, ишга қайтганидан сўнг унга бўлган муносабат кескин ёмонлашган. Бошлиғи унинг энг кичик хатоларини ҳам қаттиқ танқид қила бошлаган, кейинчалик Стивенс лавозими пасайтирилиб, уйидан анча узоқда жойлашган филиалга ўтказилган. Кўп ўтмай, адвокатлар орқали компанияга эътироз билдирилгач, аёл бутунлай ишдан ҳайдалган.

Энг шов-шувли жиҳати шундаки, ўзини хиёнатга учраган деб ҳисоблаган Стивенс матбуот орқали: «Агар мендан шунчалик нафратлансангиз, буйрагимни қайтаринг!» — дея ҳиссий ва кескин баёнот билан чиқди. Ушбу жумла ўша пайтда дунёдаги энг етакчи нашрларнинг сарлавҳасига айланган эди.

Томонларнинг позицияси ва ҳуқуқий кураш

Стивенс Нью-Йорк инсон ҳуқуқлари бўйича комиссиясига мурожаат қилиб, компанияни дискриминацияда айблади ва миллионлаб доллар товон пули талаб қилди. У ишдан бўшатилгач, тиббий суғуртасиз қолгани ва келгуси муолажалар учун маблағи йўқлигини билдирган.

Ўз навбатида, Жеки Брусия ва компания вакиллари айбловларни рад этиб, жараёнлар адолатли олиб борилганини даъво қилишган. Брусия журналистларга берган интервьюсида Стивенсдан ҳамиша миннатдор бўлишини, лекин ишдаги талаблар алоҳида масала эканини таъкидлаган.